Kısaca
- Basit usulde olmayan restoran ve kafeler perakende hizmet verdiği için yazarkasa kullanır; kartlı ödeme de yazarkasa POS'tan alınır.
- Masadaki adisyon işletmenin iç kaydıdır; mali belge yazarkasa fişi ya da faturadır.
- Fatura isteyen müşteride bugün bilgi fişi + fatura düzeni var; onaylı cihazlarda yazarkasadan doğrudan e-Arşiv geliyor.
- Gün sonunda açık adisyon kalmamalı; adisyon toplamı, Z raporu ve kasa aynı olmalı.
Restoranda belge düzeni masada başlar, kasada biter. Arada sipariş mutfağa gider, masa birleşir, hesap bölünür, bir kısmı kartla bir kısmı nakit ödenir. Bu akış kayıt altında değilse gün sonunda kasa, yazarkasa raporu ve adisyonlar birbirini tutmaz.
Yazarkasa ve kartlı ödeme
Restoran ve kafeler son tüketiciye hizmet verdiği için, basit usulde değillerse yazarkasa kullanma zorunluluğu kapsamındadır. Kartla yapılan ödemeler de yazarkasa POS üzerinden alınır. Masaya götürülebilen taşınabilir cihazlar, hesabın masada kapatılmasını kolaylaştırır. Ayrıntılar: Yazarkasa POS kimler için zorunlu?
Adisyon ile fiş farkı
Masadaki adisyon, siparişi ve tutarı izlemenize yarayan iç kayıttır; mali belge yerine geçmez. Hesap kapatılırken yazarkasa fişi ya da fatura düzenlenir. 509 Sıra No.lu Tebliğ'de e-Adisyon adında bir elektronik belge de tanımlı; işletmeniz için gerekip gerekmediğini mali müşavirinizle değerlendirin.
Fatura isteyen müşteri
Bir şirket adına yemek yiyen ya da tutarı fatura sınırını aşan müşteriye fatura düzenlenir. Bugün çoğu kasada ödeme yazarkasa POS'tan alınır, karşılığında bilgi fişi çıkar ve fatura ayrıca kesilir. 593 Sıra No.lu Tebliğ ile GİB'in onayladığı modellerde yazarkasa doğrudan e-Arşiv ya da e-Fatura düzenleyebilecek. Ayrıntılar: Yazarkasa POS'tan e-Arşiv fatura.
Paket servis ve online sipariş
Gel-al ve paket siparişler salonla aynı kasadan ve aynı belge kuralıyla geçer. Online sipariş platformlarından gelen satışlarda ise ödemenin kimin üzerinden tahsil edildiğine göre belge düzeni değişebilir; platform anlaşmanızı mali müşavirinizle birlikte okuyun. Platform siparişlerini salon siparişleriyle aynı ekranda izlemek, gün sonunda hangi satışın hangi kanaldan geldiğini netleştirir.
Gün sonu: dört kontrol
- Açık adisyon kalmasın. Kapatılmamış masa, ya tahsil edilmemiş bir hesap ya da belgesi düzenlenmemiş bir satıştır.
- Adisyon toplamı ile Z raporu aynı olsun. Fark, tutarın cihaza elle yanlış yazıldığını ya da bir satışın belgesiz kaldığını gösterir.
- Ödeme türleri ayrışsın. Nakit, kart ve yemek kartı ayrı toplamlarla raporlanmalı.
- İkram ve iptal kayıtlı olsun. Kim, neyi, neden iptal etti?
Sık sorulanlar
Adisyon fişi müşteriye verilirse yeterli mi?
Hayır. Adisyon iç kayıttır; satışın mali belgesi yazarkasa fişi ya da faturadır.
Masada kartla ödeme alabilir miyim?
Evet; taşınabilir yazarkasa POS ile masada ödeme alınabilir. Yazarkasa zorunluluğunuz varsa kartlı ödeme bu cihazdan alınır.
Kaynaklar
Bu yazı 21 Kasım 2026 tarihindeki mevzuata göre genel bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır. Sınırlar, oranlar ve tarihler değişebilir; işletmenize özel durum için mali müşavirinize danışın.